Uitwerking Governance Code Cultuur

  • Urban, onderdeel van het DNA van Eindhoven

De urban scene in Eindhoven heeft een lange traditie. Al ca. 30 jaar geleden vonden de eerste activiteiten plaats, vooral graffiti en skaten. Voor de een was de punk de voedingsbodem, de ander liet zich door de opkomende hip hop inspireren. Boeiend om te constateren is dat vanaf de beginperiode het internationale podium beklommen werd. Sol crew, opgericht in ‘88, heeft zelfs de graffiti op latex ondergrond op zijn naam staan.

In de jaren na de millenniumwisseling stond een nieuwe generatie op. Onder invloed van een expositie bij MU in 2002 ontstond de bowl en het eerste skatepark in de hangar van Meerhoven, met een vervolg op Strijp S vanaf september 2006; werden de eerste ramps voor BMX in Veldhoven gebouwd, ook gevolgd door een eigen honk op Strijp S; opende Sandy Provacia de eerste urban dansschool in het Klokgebouw Strijp S, even later gevolgd door The Ruggeds en ontstond Step in the Arena in de Berenkuil, al jarenlang The Hall of Fame voor de graffiti-artiesten. Weliswaar zijn deze initiatieven breed (onder meer de overheid en Trudo) ondersteund, maar zonder de pioniersgeest en ondernemersspirit van de betrokken jongeren waren deze voorzieningen er niet gekomen.

Aanvankelijk waren het redelijk gescheiden sub-culturen, die soms zelfs op gespannen voet met elkaar stonden, maar na enige tijd ontstond bij deze generatie het idee dat van samenwerken iedereen, ook de stad, beter zou kunnen worden. En die gedachte resulteerde in het ontstaan van het (jaarlijkse) festival Emoves, waarvan de eerste editie plaatsvond in 2012, met toen al Angelo Martinus en Dave van de Berg als artistieke kartrekkers. In tegenstelling tot de gangbare festivals was Emoves vooral de optelsom van iedereen ‘zijn eigen ding’, maar nu voor een beperkte periode onder een gemeenschappelijk label. In 2015 ontstond het inzicht dat het festival een intensievere vorm van samenwerking vereiste (zie de brochure ‘Wij zijn urban Eindhoven’). Dat inzicht is de grondslag voor de oprichting van de coöperatie Emoves op 29 september 2016 geweest. De coöperatie is opgericht vanuit de overtuiging dat die niet alleen een meerwaarde voor de leden zou kunnen hebben, maar ook toegevoegde waarde voor de stad.

  • Het doel van coöperatie Emoves U.A.

Het doel van Emoves is ‘door samenwerking de ontwikkeling en de professionalisering van het urban veld te bevorderen’ (artikel 2, lid 1 van de statuten). Voor de statuten: zie elders op de website. De coöperatie tracht dat doel te verwezenlijken door:

  1. Het bedenken, ontwikkelen en exploiteren van een ontwikkel- en presentatieplatform ten behoeve van de urban culture en sports en het ondersteunen van nieuwe en bestaande initiatieven op dat gebied;
  2. Het organiseren van evenementen, festivals en andere bijeenkomsten;
  3. Het inrichten van een kennis- en innovatiever rum op het gebied van urban culture en sports;
  4. Actief beleid te voeren ten aanzien van de marketing, evenementproductie, educatief aanbod, fonds- en sponsorwerving;
  5. Het voeren van overleg en het streven naar een goede samenwerking met andere personen, organisaties en instellingen die werkzaam zijn op het gebied van urban culture en sports; (artikel 2, lid 2 van de statuten).

Een belangrijke passage uit de statuten is: ‘de coöperatie voorziet in de stoffelijke behoeften van haar leden op grond van overeenkomsten, met hen gesloten in het bedrijf dat de Coöperatie uitoefent en doet uitoefenen’ (artikel 2, lid 3). Gevolgd door: ‘De coöperatie kan de overeenkomsten die zij met haar leden sluit ook met derden aangaan, maar niet in zodanige mate dat de overeenkomsten met de leden van ondergeschikte betekenis worden’ (artikel 2, lid 4).

Om de bevoegdheden over de verschillende organen van de coöperatie beter uit te lijnen heeft de Algemene ledenvergadering (ALV) op 14 december 2018 besloten tot een ingrijpende wijziging van de statuten. Ter uitwerking van die nieuwe statuten is op diezelfde dag het ‘Bestuursreglement’ en het ‘Reglement Governance code Cultuur’ door de Algemene vergadering vastgesteld.

  • De organen van de coöperatie

De coöperatie Emoves bevat minimaal twee organen, te weten (1) de algemene ledenvergadering en (2) het bestuur. Bij besluit van 2 oktober 2018 heeft de Algemene Vergadering van de coöperatie besloten over te stappen van een bestuurs- naar een zgn. ‘Raad van Toezichtmodel’. De kloof tussen de kwaliteiten van de artistieke leiding enerzijds en die van de besturing en de back office anderzijds noodzaakte tot deze ingrijpende wijziging. Binnen het gekozen ‘bestuursmodel’ was het professionaliseren van de organisatie niet mogelijk gebleken. Daar kwam bij dat er onvoldoende tempo gemaakt kon worden. De kritische kanttekeningen van de accountant naar aanleiding van de jaarrekening 2017 in combinatie met de ‘beschuldiging tot fraude’ in juni 2018 hebben de urgentie om met die professionalisering tempo te maken voor alle betrokken partijen glashelder gemaakt. Onderdeel van de overgang van het bestuurs- naar het zgn. ‘Raad van Toezichtmodel’ is dat de algemene vergadering de bestuurder benoemd heeft, een Raad van Toezicht (vanaf de statutenwijziging van 14 december 2018: de Raad van Commissarissen) ingesteld heeft en de leden van de Raad van Toezicht (lees vanaf 14 december 2018: Raad van Commissarissen) benoemd heeft.

Algemene vergadering (ALV)

Het hoogste orgaan van de coöperatie is de algemene vergadering (voortaan ALV). Ieder lid van de coöperatie vaardigt een vertegenwoordiger, met een volmacht, af naar de vergadering. De belangrijkste bevoegdheden van de ALV zijn onder andere het vaststellen van de begroting, het jaarverslag, de jaarrekening en het benoemen van de accountant.

De ALV benoemt ook de leden van de Raad van Commissarissen, de zittingstermijn, de bezoldiging en het rooster van aftreden. In het Bestuursreglement is de relatie tussen de bevoegdheden van de algemene vergadering, het bestuur en de Raad van Commissarissen nader uitgewerkt.

Het bestuur (B)

Het bestuur is belast met het besturen van de coöperatie. In de statuten van de coöperatie Emoves is vastgelegd dat de bestuurder geen lid hoeft te zijn van de coöperatie, maar niettemin heeft de algemene vergadering daarvoor gekozen.

Als bestuurder is Thom Aussems vanuit Area 51 benoemd. Vanaf 1 juli 2018 is hij, op verzoek van de leden van de coöperatie, belast met het besturen van de coöperatie. De urgentie daarvan was als gevolg van de beschuldiging van fraude enorm hoog. Niet alleen om het onderzoek daarnaar te coördineren, maar ook om te overleven, daar het effect van die beschuldiging was dat alle subsidieverstrekkers al voor het festival gestopt waren met de bevoorschotting. Gelet op de langdurige bestuurlijke ervaring van Thom Aussems, zijn jarenlange affiniteit met en betrokkenheid bij de urban culture en sports in Eindhoven in het algemeen en Strijp S in het bijzonder, zijn brede netwerk in de Brainport-regio en zijn nieuwe rol bij de nieuwe organisatie Area 51 in combinatie met de beperkt beschikbare financiële middelen was hij de ideale kandidaat voor de leden van de coöperatie. Bij besluit van de ALV van 2 oktober is zijn positie als (enig) bestuurder, in de overgang naar een Raad van Toezichtmodel, geformaliseerd. Conform het toenmalige vigerende artikel 8, lid 3, worden bestuursleden gekozen voor een periode van 3 jaar. Ingeschat is dat de werkzaamheden minimaal 2 dagen per week vergen. Gegeven het doel van de coöperatie en de beperkt beschikbare middelen is een fee voor de werkzaamheden overeengekomen van 1.500 euro, exclusief btw, per maand.

Raad van Toezicht (vanaf 14 december 2018: Raad van Commissarissen)

De leden van de Raad van Commissarissen hebben tot taak toezicht te houden op het beleid van het bestuur en op de algemene gang van zaken in de coöperatie . (artikel 17, lid 3). Bepaalde besluiten binnen de coöperatie hebben de voorafgaande goedkeuring nodig van de RvC, zoals het jaarplan, de begroting, het bestuursverslag, het wijzigen van de statuten, een besluit tot fusie, alle handelingen rondom registergoederen, het aangaan van leningen > 200.000 euro e.d.

Binnen de coöperatie Emoves heeft de RvC een zwaardere rol dan statutair voorgeschreven. Conform de Governance code Cultuur betrekt het bestuur de RvC bij de navolgende onderwerpen:

  • Strategie en beleid.
  • Missie en doelstellingen.
  • De strategie tot het realiseren van doelstellingen.
  • Het artistieke en zakelijke beleid.
  • Het jaarplan.
  • Lange termijn visie.
  • Structurele samenwerking met andere organisaties.
  • Het aanvaarden door de bestuurder(s) van nevenfuncties.
  • Financieel beleid.
  • De financiering van de strategie, inclusief plannen voor fondsenwerving.
  • De begroting.
  • Bestuursverslag en jaarrekening.
  • De strategie en de risico’s verbonden aan de activiteiten van de instelling.
  • Plan risicobeheersing en controlesysteem.
  • Het lenen en uitlenen van gelden.
  • Het aangaan van schulden of borgstellingen.
  • Koop, verkoop, huur en verhuur van onroerend goed.
  • Personele aangelegenheden en arbeidsvoorwaarden.
  • Het vaststellen van de hoofdlijnen van arbeidsvoorwaardenbeleid voor de medewerkers en van het vrijwilligersbeleid.

In het Bestuursreglement is de relatie tussen de bevoegdheden van de algemene vergadering, het bestuur en de Raad van Commissarissen nader uitgewerkt.

Bij de benoeming van de leden van de Raad van Commissarissen heeft de algemene leden vergadering vanuit de gedachte dat de leden samen de coöperatie  besturen personen in de Raad van Commissarissen benoemd die afkomstig zijn uit de leden van de coöperatie, nl.:

  • Mons de Goede (eerder vanaf februari 2018 lid van het bestuur), maakt onderdeel uit van het bestuur van The Ruggeds;
  • Pieter Francissen is lid van het bestuur van Area 51 en
  • ‘Vacature’

Met deze samenstelling is de differentiatie voldoende geborgd in termen van leeftijd, geslacht, opleiding, ervaring, betrokkenheid bij de urban scene.

De leden zijn op 2 oktober 2018 benoemd. De zittingsduur is in beginsel 4 jaar,

met dien verstande dat de zittingsduur korter kan zijn vanwege het rooster van aftreden. Er bestaat een eenmalige mogelijkheid tot herbenoeming voor een periode van vier jaar. Daardoor is de maximale zittingstermijn 8 jaar.

De algemene vergadering heeft, gelet op de Governance code Cultuur, een rooster van aftreden vastgesteld. Mons de Goede treedt af op 2 oktober 2018 + 32 maanden en Pieter Francissen op 2 oktober 2018 + 48 maanden. De leden van de Raad van Commissarissen ontvangen geen vergoeding voor de werkzaamheden.

  • Governance code Cultuur

In de statuten is ook vastgelegd dat de coöperatie Emoves zich conformeert aan hetgeen is vastgelegd in de Goverance code Cultuur. En dat het bestuur zorgt voor de naleving daarvan. Eventuele afwijkingen van de principes of de regels worden per principe en/of regel met een deugdelijke uitleg vermeld op de website van de coöperatie

Tegen de achtergrond van de ontstaansgeschiedenis van Emoves, de keuze voor de coöperatie als rechtsvorm, het geformuleerde doel en het oogmerk om te voorzien in de stoffelijke behoeften van haar leden wijkt Emoves op twee onderdelen af van de Governance code Cultuur, te weten van principe 6 en op onderdelen van principe 8.

Principe 6: De Raad van Commissarissen is verantwoordelijk voor zijn samenstelling: hij waarborgt deskundigheid, diversiteit en onafhankelijkheid.

In formele zin wijkt Emoves af, daar in de coöperatie geen sprake is van coöptatie, maar de algemene ledenvergadering de leden van de Raad van Commissarissen benoemt, zo ook de zittingstermijn, het rooster van aftreden en het bezoldigingsbeleid.

Bij principe 6 zijn 10 ‘praktijkaanbevelingen’ gedaan in de Code van 2018. Aan alle aanbevelingen voldoet de coöperatie Emoves. Het onderdeel ‘onafhankelijkheid’, is nader uitgewerkt in de toolkit. In die uitwerking zijn zeven ‘onafhankelijkheidscriteria’ opgenomen. Aan de criteria 1, 2, 3, 4 en 7 kan en wil de coöperatie Emoves niet voldoen vanwege de expliciete keuze om uit de eigen gelederen de vertegenwoordigers voor de algemene vergadering, de bestuurder en de leden van de Raad van Commissarissen te benoemen. De coöperatie zou niet als samenwerkingsverband kunnen functioneren met uitsluitend externen op deze posities. De besturing in algemene zin met ‘eigen mensen’ vormt het hart van de coöperatie. Dit laat onverlet dat van iedereen die bij de coöperatie betrokken is verondersteld wordt dat niet alleen gehandeld wordt vanuit de individuele belangen van het lid, maar ook vanuit het collectieve belang van de urban culture en sports in de stad. In het Governance Reglement is vastgelegd dat de leden van de coöperatie  elkaar daar ook op aanspreken. In de jaarlijkse evaluatie van het functioneren van alle betrokkenen bij de coöperatie zal expliciet aandacht besteed worden aan dat onderdeel.

Principe 8: Toezichthouders en bestuurders vermijden elke vorm van belangenverstrengeling. De Raad van Commissarissen ziet hierop toe.

Op dit onderdeel geeft de Code bij dit principe 10 praktijkaanbevelingen. De coöperatie onderschrijft deze 10 praktijkaanbevelingen en is er zich van bewust dat door de keuze om de coöperatie samen te besturen er spanning kan ontstaan tussen de belangen van de individuele leden en het collectieve belang van de urban sports en cultuur. De uitwerking van de praktijkaanbevelingen in de onafhankelijkheidscriteria, zoals ook benoemd onder 6, wordt niet gevolgd. De Raad van Commissarissen zal erop toezien dat met die spanning zorgvuldig omgegaan wordt. Voor de goede orde: alle andere onderdelen van principe 6 worden volledig onderschreven. In het Governance reglement wordt nader ingegaan op hoe met die spanning tussen het individuele en collectieve belang wordt omgegaan.

  • Reglementen

Binnen de coöperatie Emoves zijn door de algemene ledenvergadering een aantal reglementen en een register vastgesteld. Ze beogen optimale transparantie voor de betrokken stakeholders.

  1. Het bestuursreglement regelt de taken en bevoegdheden van de algemene ledenvergadering (ALV), het bestuur, de Raad van Commissarissen (RvC) en de vergadering van Aangeslotenen.
  2. Het Governance code Cultuur reglement. Het tweede reglement ‘Het governance reglement’ beoogt iedereen inzicht te geven in de governance van Emoves. Expliciet wordt in dit reglement, vanuit het principe ‘pas toe en leg uit’, aandacht besteed aan de afwijkingen met betrekking tot de Governance code Cultuur.
  3. Ledenregister: ter uitwerking van het bepaalde in artikel 7 van de statuten is een ledenregister vastgesteld.
  4. Jaarplan 2019: de kernactiviteiten

Elk jaar wordt uiterlijk in december, voorafgaand aan het nieuwe jaar, een jaarplan opgesteld. In het Jaarplan 2019 staan vijf kernactiviteiten, t.w.:

  • (1) het organiseren van een beperkt aantal individuele events over het jaar heen op ‘top niveau’. Intern spreken we van de ambitie om op Champions League niveau te opereren. Daarbij kan gedacht worden aan de Winterclash, de World Bboy Classic, Step in the Arena e.a. Deze events zullen zoveel mogelijk op Strijp S, een ideaal decor voor de urban culture en sports, georganiseerd worden.
  • (2) het organiseren van een festival in de binnenstad, einde juni, met verschillende podia en een kleurrijke verbinding tussen de podia.
  • (3) de doorstart van het onderzoeksproject ‘urban en technology’.
  • (4) Organiseren van urban activiteiten in de buurten.
  • (5) Het verrijken van de bestaande, grote festivals met urban culture en sports.

Het bestuur stelt het jaarplan op, zoveel mogelijk in overleg met de betrokken stakeholders, in het bijzonder de zogenaamde eventpartners, 247/365 en de gemeente. In de toekomst zullen ook de ‘aangeslotenen’ betrokken worden bij de opstelling van het Jaarplan. In het Jaarplan wordt een afzonderlijke paragraaf gewijd aan de perspectieven die het plan geeft voor de betrokken leden.

  • Begroting 2019

De vijf beoogde kernactiviteiten uit het jaarplan worden uiterlijk in december 2018 geraamd en vertaald in een begroting voor de gehele coöperatie Emoves. Bij deze begroting wordt een inschatting gemaakt van (a) de eigen middelen die gegenereerd kunnen worden (b) de mogelijke subsidies en (c) de mogelijke sponsorbijdragen die verkregen kunnen worden.

  • Risico’s

Een belangrijk onderdeel van de besturing van de organisatie is het risico-management. Vanaf het Jaarplan 2019 zal daar een afzonderlijk hoofdstuk aan gewijd worden. Het jaar 2018 heeft tot schade en schande laten zien hoe kwetsbaar een organisatie als Emoves is. En dan doelen we vooral op de schade die de beschuldiging tot fraude heeft aangericht. Niet alleen brengt het schade aan de reputatie en was het een enorme belasting voor de artistieke leiding die middenin de hectiek van de organisatie van het festival zat, maar heeft het ook bijna het einde van de organisatie betekent als gevolg van de stopzetting van de bevoorschotting door bijna alle subsidieverstrekkers.

De leden van Emoves zijn er zich door deze fraudekwestie van bewust geworden dat de keuze voor de rechtsvorm van een coöperatie en de besturing daarvan door (vertegenwoordigers van) de leden risicovol is. De coöperatie is er voor om te voorzien in de stoffelijke behoeften van de leden. Daar is niets mis mee, maar de kwetsbaarheid is aan de orde indien de coöperatie de leden voor bepaalde activiteiten inhuurt of andersom en die activiteiten in belangrijke mate met gemeenschapsmiddelen georganiseerd worden. Dat stelt hoge eisen aan de administratieve organisatie, de marktconformiteit en de transparantie. Die handschoen is in de 2de helft van het jaar door het bestuur opgepakt. Gestart is met de transparantie. Zo is een uitvoerige verklaring op de website opgenomen na het beschikbaar komen van de resultaten van het fraude onderzoek. In combinatie daarmee is ook de jaarrekening 2017 en de daarbij behorende beoordelingsverklaring van de accountant gepubliceerd.

Bij het hoofdstuk over de risico’s in het Jaarplan 2019 is de ‘risico-pannenkoek’ uit de toolkit van de Governance Code cultuur gebruikt. Daar worden de risico’s in 4 domeinen onderscheiden nl.:

  • Strategie
  • Governance
  • Financieel
  • Operationeel

Op alle onderdelen was werk aan de winkel. Het bestuur heeft vanaf 1 juli prioriteit gegeven aan het governance en operationele domein. Daar zijn intussen grote vorderingen gemaakt.

  • Governance

In de loop van de 2de helft van 2018 is overgeschakeld naar het zgn. Raad en Toezichtmodel en zijn in dat kader heel erg nauwkeurig de bevoegdheden verkaveld over de algemene vergadering, het bestuur en de Raad van Toezicht. Het resultaat van dat proces is onder meer vastgelegd in het Reglement ‘nadere bevoegdheden’. Ter ondersteuning van dit proces zijn de statuten van de coöperatie ingrijpend aangepast.

Ook heeft er een reparatie van juridische infrastructuur plaatsgevonden. Besluitvorming uit het verleden die niet of niet geheel conform de statuten heeft plaatsgevonden is, op verzoek van het bestuur, door AKD Prinsen van Wijmen nauwkeurig onder de loep genomen en daar waar nodig bevestigd of bekrachtigd.

Aandachtspunt zijn nog de volmachten aan de personen die de leden op de algemene vergadering vertegenwoordigen, de afvaardiging van de Ruggeds naar de ALV in het bijzonder en de bevestiging en bekrachtiging van nietige besluiten uit het verleden.

Ook is in de 2de helft van 2018 enorm veel tijd en energie gestoken in de implementatie van de Governance code Cultuur. In rap tempo heeft een enorme inhaalslag plaatsgevonden. Per ultimo 31 december 2018 voldoet de organisatie aan alle principes van deze code en daar waar afgeweken wordt is dit uitvoerig toegelicht en vastgelegd in het Governance Reglement.

  • Operationeel

Ook operationeel zijn grote vorderingen gemaakt door heel strak te opereren binnen een opgestelde planning- en controlcyclus. Het lijkt erop dat we vanaf 2019 geheel in de pas kunnen lopen. Daar de coöperatie niet of nauwelijks mensen in loondienst heeft is veel aandacht uitgegaan naar de organisatie van het netwerk en het zorgvuldig maken van afspraken met alle betrokken eventpartners.

  • Financieel

Het financiële domein was moeilijk beheersbaar, daar tegen 1 juli alle verplichtingen al waren aangegaan voor het festival. De Managementletter van de accountant gaf het inzicht dat de kwaliteit van de geleverde financiële dienstverlening onvoldoende was. Om die reden heeft de bestuurder besloten de financiële administratie bij een extern kantoor onder te brengen, zo ook alle andere activiteiten die in de backoffice aan de orde zijn. Intussen is de financiële administratie door accountantskantoor van Eert overgenomen en is die financiële administratie opnieuw ingericht. Daardoor beschikken we over betere managementinformatie en kan beter en sneller ingespeeld worden op de informatiebehoefte van de overheid, de subsidieverstrekkers en sponsoren.

Bij de verantwoording naar de subsidieverstrekkers is een extern deskundige ingeschakeld die gepokt en gemazeld is in deze verantwoordingsprocessen.

  • Strategie

Op 1 oktober heeft een grondige evaluatie plaatsgevonden van het festival. In eerste instantie met de artistieke leiding, later gevolgd door een evaluatie met de leden van de coöperatie. Aanvullend heeft er een uitvoerige terugblik in november plaatsgevonden met de event partners. De opgedane inzichten hebben geleid tot een nieuw strategisch raamwerk. In dat nieuwe raamwerk zijn de top events en het festival uit elkaar gehaald, daar ze verschillende doelgroepen bedienen, en moeilijk verenigbaar bleken binnen een weekend. Ook is geconcludeerd dat de leden en de event partners meer verantwoordelijk moet zijn en blijven voor ‘hun eigen ding’. Voor de middellange termijn moet de rol van Emoves nader uitgekristalliseerd worden bij de uitvoering van het plan van Area 51, mogelijk gemaakt door de Regio Deal Brainport Eindhoven.

  • Verantwoording

Emoves beoogt een transparante organisatie te zijn. Verantwoording naar alle betrokken stakeholders staat hoog in het vaandel, zonder daarbij te vervallen in een bureaucratische planning&control cyclus. Intern verantwoordt de bestuurder zich elke drie maanden met kerncijfers naar de Raad van Toezicht. Aan het einde van het kalenderjaar rapporteert de bestuurder over de voorgenomen activiteiten, in het bijzonder welke activiteiten verricht zijn, waar de targets niet of niet geheel gehaald zijn en de verklaring daarvoor. In hoofdlijnen zal deze informatie vervat worden in het Jaarverslag. De financiële verantwoording vindt plaats in de jaarrekening. Ook daar zal een verschil analyse plaatsvinden ten opzichte van de vastgestelde begroting.

Zowel het bestuursverslag als de jaarrekening worden beoordeeld door de accountant. De algemene vergadering heeft de heer Willy Feller van accountantskantoor DeNote benoemd tot de accountant van de coöperatie, voor een periode van vier jaar. Op 31 mei 2018 is de jaarrekening over 2017 goedgekeurd. Op verzoek van het bestuur heeft de accountant een uitvoerige Management-letter opgesteld. De definitieve versie is op 15 augustus 2018 beschikbaar gesteld. Voor het bestuur is dit een van de onderleggers voor de professionalisering van de organisatie.

Vanaf 2018 zal ook minimaal eenmaal per jaar een bijeenkomst plaatsvinden met de zogenaamde event partners, de verantwoordelijke mensen en organisaties die de basisactiviteiten van de individuele events en het festival organiseren. Ook worden de ‘aangeslotenen’ betrokken bij het nieuwe jaarplan.

Aanvullend is er een verantwoording nodig naar de individuele subsidieverstrekkers. Daarbij moet opgemerkt worden dat die allemaal hun eigen kaders ontwikkeld hebben. Veelal kan niet volstaan worden met het overleggen van het jaarverslag en de -rekening. Geconstateerd kan worden dat hier veel tijd, geld en energie mee gepaard gaat. Met de subsidie verstrekkers zal overleg gevoerd worden om nader te bezien of er geen betere onderlinge afstemming mogelijk is.

Tenslotte zal elk jaar een interne evaluatie plaatsvinden met betrekking tot het functioneren van de verschillende organen binnen Emoves, in het bijzonder de algemene vergadering, het bestuur en de Raad van Commissarissen. Van die evaluatie zal een verslag gemaakt worden en dat verslag zal op de website geplaatst worden.